jak zrobić zdjęcie o poprawnej jasności
Fotografia dla początkujących

Jak zrobić zdjęcie o poprawnej jasności

Nie ma nic lepszego, niż praktyka. Stąd w dzisiejszym wpisie nie tylko pokażę Wam kilka różnych histogramów. Dodatkowo znajdziecie mini podsumowanie dotychczasowych wiadomości na temat, jak zrobić zdjęcie o poprawnej jasności. Omówię także na przykładach praktyczne zastosowanie teorii.

Poniżej 3 kroki do uzyskania zdjęć o poprawnej jasności:

  1. dobierz tryb pomiaru światła do rodzaju światła w scenie (pisałam o tym w artykule Tryby pomiaru światła, czyli jak aparat widzi światło)
  2. posłuż się podziałką ekspozycji, aby właściwie ustawić parametry ekspozycji (dla przypomnienia przeczytaj artykuł Prawidłowa ekspozycja – co to właściwie znaczy)
  3. oceń histogram zdjęcia (teorię opisywałam w artykule Wszystko o histogramie)

Jeżeli powyższe pojęcia brzmią dla Ciebie zupełnie obco, w pierwszej kolejności przeczytaj wskazane artykuły, w których wyjaśniam pojęcia oraz teorię. Jeżeli natomiast wszystko jest już jasne, to przejdźmy do przykładów.

Jak zrobić zdjęcie o poprawnej jasności – kadr jasny

Przyjrzyjmy się poniższej scenie. Jest ona oświetlona jednym rodzajem światła – jest to światło rozproszone, nie padające z określonego kierunku.

jak zrobić zdjęcie o poprawnej jasności

Przy okazji, zajrzyj do artykułów, w których pisałam o świetle:

Światło w fotografii cz. I

Światło w fotografii cz. II


Przy jednolitym oświetleniu do zmierzenia światła zwykle sprawdza się matrycowy tryb pomiaru światła, który zmierzy światło w całej fotografowanej scenie. Jednak w naszym konkretnym przypadku, lepszym będzie tryb centralnie ważony. Skąd taka decyzja?

Ponieważ w fotografowanej scenie jest przewaga bieli i tylko kilka elementów ciemniejszych, a aparat jak pamiętasz bardzo lubi widzieć świat w odcieniach średniej szarości. Będzie więc próbował z naszej bieli zrobić właśnie taki średnio szary kolor, przyciemniając kadr. My mu na to oczywiście nie pozwolimy. Dlatego wybierz centralnie ważony tryb pomiaru światła i zmierz je na beżowym oparciu krzesła.

Dla pewności, że zdjęcie nie wyjdzie zbyt szare, dodatkowo ustaw podziałkę ekspozycji na nadekspozycję, czyli w kierunku „za jasno”. Czy będzie to +1, czy może mniej lub więcej, zależy od tego, jak bardzo zdjęcie ma być białe.

Histogram powyższego zdjęcia wygląda tak:

jak robić zdjęcia o poprawnej jasności

Wykres zawiera wysoki, wychodzący w górę poza skalę, wąski i bardzo stromy słupek. Słupek ten oznacza, że zdjęcie ma zawężony zakres jasności. Nie powinno Cię to dziwić, w końcu większość obszaru zdjęcia to biała ściana, biały obrazek i białe biurko. Dzięki zastosowaniu nadekspozycji, słupek jest przesunięty w prawo, w kierunku bieli. Mniejsze wzniesienie po lewej stronie to oparcie krzesła i wazony.

Gdy kadr jest jasny, a oświetlenie zróżnicowane

W omówionym powyżej przykładzie otrzymanie zdjęcia o poprawnej jasności było stosunkowo łatwe. Kiedy jednak mamy wnętrze oświetlone światłem słonecznym wpadającym do środka przez okno i oświetlającym tylko fragmenty sceny, wtedy sytuacja się komplikuje. Spójrz na poniższy kadr.

jak czytać histogram

Sytuacja niby podobna do poprzedniej, tylko więcej jest ciemnych przedmiotów. I co najważniejsze, w scenie mamy dwa rodzaje oświetlenia – bezpośrednie światło słoneczne wpadające przez okno oraz światło rozproszone, które powstało w wyniku odbicia światła słonecznego od ścian, podłogi i sufitu. Jak poprawnie zmierzyć światło w takim przypadku?

Wykorzystanie matrycowego lub centralnie ważonego trybu pomiaru światła spowodowałoby powstanie przepaleń na obszarach oświetlonych światłem słonecznym. Aparat uwzględniłby bowiem przy pomiarze dość duże obszary o ciemnych kolorach, które chciałby rozjaśnić. Stąd lepszym pomysłem w tym konkretnym przypadku będzie punktowy tryb pomiaru światła. Światło zmierz na podłodze, w miejscu, na które pada promień słońca, tworząc najjaśniejszą plamę na zdjęciu.

Podziałkę ekspozycji możesz ustawić na lekką nadekspozycję, na przykład +1/3.

W efekcie otrzymasz poniższy histogram:

histogram podstawy fotografii

W porównaniu do pierwszego zdjęcia, histogram jest rozciągnięty niemal w całości od lewej do prawej strony. Wysoki, wąski pik po prawej to obszary oświetlone światłem słonecznym. Największa część zdjęcia to obszary jasnoszare oświetlone światłem rozproszonym – ściana, podłoga, poduszka, koc. Dwa małe wzgórza po lewej odpowiadają ciemniejszym szarościom kanapy i fotela. Całość jest zbilansowana, wykres nie dotyka ani prawej, ani lewej krawędzi, stąd na zdjęciu nie istnieją przepalenia w światłach ani w cieniach.

Jak zrobić zdjęcie o poprawnej jasności – kadr ciemny

Kolejnym przykładem jest zdjęcie wieczorne pod światło. W tej scenie mamy jedno źródło światła bezpośredniego, do tego jest ono widoczne w kadrze.

nauka fotografii dla początkujących

W przypadku zdjęć ciemnych ze swej natury, jak na przykład zdjęcia nocne, aparat będzie próbował je rozjaśnić zbyt mocno. Dlaczego? Oczywiście, aby zrobić z niego zdjęcie o jasności zbliżonej do jasności średniej szarości. Innymi słowy, aby czernie stały się szare.

Jeśli chcesz zachować klimat niedoświetlonego zdjęcia, ponownie zastosuj punktowy pomiar światła. W przypadku zdjęć pod słońce, mierz światło na jasnym niebie wokół zachodzącego słońca. Nie mierz światła w słońcu, bo kadr wyjdzie za ciemny.

Stosując punktowy pomiar światła, podziałkę ekspozycji możesz pozostawić na wartości 0 lub też możesz lekko niedoświetlić zdjęcie, ustawiając ją np. na wartość -1/3.

Na koniec jeszcze rzut oka na histogram:

fotografia dla początkujących

Wykres histogramu mówi, że dobrze dobraliśmy parametry ekspozycji. Wykres mieści się pomiędzy czernią a bielą i nie dotyka ani lewej, ani prawej krawędzi. Większość wykresu skupiona jest po lewej stronie histogramu, co odpowiada naszym zamierzeniom, gdyż chcieliśmy zachować klimat wieczornego zdjęcia. Prawa część wykresu to jasna część nieba, a wysoki pik przy prawej krawędzi to tarcza słońca. Także w tym przypadku nie ma żadnych przepaleń, ani w najjaśniejszym, ani w najciemniejszym obszarze.

Jak zrobić zdjęcie o poprawnej jasności – kadr średni

W przypadku kadru w miarę jednolicie oświetlonego, o jasności zbliżonej do ulubionej przez aparat średniej szarości, zdjęcie o poprawnej jasności robi się niemal samo.

jak czytać histrogram

W kadrze jak w przykładzie powyżej, fotografujesz sceną oświetloną światłem rozproszonym przez chmury i mgłę. Dzięki temu oświetleniu nie ma dużych kontrastów między jasnymi obszarami, a tymi pogrążonymi w cieniu. W takiej sytuacji najlepiej zmierzyć światło w matrycowym trybie pomiaru światła, który weźmie pod uwagę oświetlenie w całej scenie.

Ponieważ jasność sceny jest zbliżona do jasności koloru średnio szarego, stąd podziałka ekspozycji może pozostać na wartości 0. Ta scena nie wymaga kompensacji ekspozycji ani w stronę prześwietlenia, ani w stronę niedoświetlenia.

Histogram zdjęcia wygląda następująco:

podstawy fotografii dla początkujących

Wykres jest skupiony na środku. Nie jest tak rozciągnięty, jak w przypadku wieczornego zdjęcia z plaży, gdyż na zdjęciu nie było ani tak jasnych, ani tak ciemnych obszarów, jak w tamtym przypadku. Najjaśniejsze miejsce to białe fale na rzece, odzwierciedlone na histogramie w postaci wysokiego słupka najbardziej po prawej stronie. Trochę mniej jasna jest mgła i fragment jasnego szarego nieba w prawym górnym rogu, są to też obszary nieco bardziej zróżnicowane, gdyż słupek histogramu jest w tym miejscu nieco szerszy. Kolejny szczyt idąc od prawej strony przypada na mokre kamienie, odbijające rozproszone światło. Następnie histogram pokazuje obszary zbliżone do średniej szarości – obejmują one ciemniejsze fragmenty kamieni, jaśniejsze fragmenty zieleni drzew, brunatne krzaki. Wykres po lewej kończy się ciemnymi fragmentami drzew, ciemnych plam na rzece, cieniami rzucanymi przez głazy i na samiutkim koniuszku – ciemnym ubraniem stojącego człowieka.

Powyższe przykłady są jedynie podpowiedziami, w jaki sposób wykorzystać dostępne narzędzia, w jaki wyposażony jest Twój aparat, aby zrobić zdjęcie o poprawnej jasności. Jak zawsze, musisz znaleźć własny najwygodniejszy sposób ich używania.

Na kolejne Porady dla początkujących nie mam jeszcze planu. Jeśli macie ochotę, to piszcie w komentarzu, o czym chcielibyście poczytać 🙂

jak obsłużyć aparat bezpłatny audiobook

Zwykły człowiek patrzy, a fotograf widzi

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

%d bloggers like this: